Umów wizytę
min
Przekroczenie 30. albo 40. roku życia, siedzący tryb życia i mała aktywność to niektóre czynniki ryzyka wystąpienia zwyrodnienia stawu skokowego. Jak zapobiegać rozwojowi tej choroby? W tym artykule omawiamy pierwsze objawy i metody leczenia.
Zwyrodnienie stawu skokowego jest formą artrozy – choroby, w której dochodzi do zaniku chrząstki wyścielającej powierzchnie stawowe kości. Staje się ona coraz cieńsza i mniej wytrzymała, co utrudnia płynne przemieszczanie się kości względem siebie oraz amortyzację podczas ruchu. Następnie zostają uszkodzone kości podchrzęstnej, torebka stawowa, więzadła, ścięgna i mięśnie otaczające staw. Wszystko to mocno ogranicza mobilność stopy, sprawność fizyczną chorego oraz sprawia silny ból przy każdym ruchu.
Szacuje się, że zwyrodnienie stawu skokowego kostki dotyka ok. 1-4% dorosłej populacji (Valčík I wsp., 2017, Valderrabano i wsp., 2009). Choć występuje znacznie rzadziej niż artoza stawów kolanowych i biodrowych, istotnie wpływa na codzienne życie. Wynika to z faktu, że staw skokowy uczestniczy w niemal każdej, nawet najmniejszej aktywności fizycznej. Co prawda nie ma możliwości przywrócenia mu prawidłowego stanu, ale istnieje wiele terapii pomocnych w zahamowaniu jego degradacji i poprawie komfortu chorego.
Istnieje wiele czynników wywołujących lub sprzyjających artrozie stawu skokowego. Jednak od 70% do nawet 80% przypadków choroby to pourazowe zwyrodnienie stawu skokowego, które wypływa z przebytych urazów, zarówno pojedynczych złamań, jak i wielokrotnych skręceń oraz mikrourazów stopy powstających u osób aktywnych fizycznie (Valderrabano i wsp., 2009). Ponadto staw skokowy przyjmuje większe obciążenia w przeliczeniu na jednostkę powierzchni w porównaniu z innymi stawami. Np. przy typowym tempie chodzenia przenoszą 1-2-krotność masy ciała, a przy biegu może dochodzić do ok. 5-krotności masy ciała, zwłaszcza w fazie lądowania i wczesnej fazie podporu (Rutkowska-Kucharska A. i wsp., 2009).
Wśród pozostałych przyczyn zwyrodnienie stawu skokowego wymienia się:
Po czym poznać, że ma się zwyrodnienie stawów? Ponieważ w większości przypadków choroba postępuje powoli, pierwsze objawy są bardzo dyskretne. Najczęściej pojawiają się:
W początkowej fazie zwyrodnienia stawu skokowego objawy mają charakter okresowy. Z czasem jednak nasilają się i zaczynają występować również w stanie spoczynku. Dodatkowo pojawia się:
Szybka reakcja na niewielkie zmiany zachodzące w kostce pozwala na skuteczne leczenie zwyrodnienia stawu skokowego i zminimalizowanie wpływu zaburzenia na jakość życia. Dlatego warto jak najszybciej udać się do lekarza rodzinnego, który może zlecić badania wstępne i skierować pacjenta do ortopedy. Oprócz fizycznego zbadania stopy w diagnozie wykorzystuje się badania obrazowe:
Badania laboratoryjne krwi wykonuje się głównie wtedy, gdy istnieje podejrzenie stanu zapalnego lub innego procesu chorobowego (np. schorzenia reumatycznego rodzaju RZS). Czasem przy nawracających wysiękach bądź nietypowym przebiegu choroby robi się analizę płynu stawowego.
W przypadku zwyrodnienia stawu skokowego leczenie obejmuje połączenie metod zachowawczych, farmakoterapii oraz potencjalnie zabiegów chirurgicznych, w zależności od stopnia zaawansowania choroby. O wyborze konkretnej metody decyduje oczywiście lekarz ortopeda, ale za jej sukcesem stoi właściwe nastawienie pacjenta.
Fizjoterapia i rehabilitacja mają nieocenione znaczenie w postępowaniu zachowawczym zwyrodnienia stawu skokowego. Ćwiczenia dobrane przez rehabilitanta pomagają zwiększyć zakres ruchu, poprawiają stabilność oraz wzmacniają mięśnie goleni i stopy, a tym samym spowalniają rozwój choroby. Jedne z najpopularniejszych to:
Ponadto często wprowadza się także zabiegi fizykoterapeutyczne, takie jak krioterapia (zimno), ciepłolecznictwo (np. okłady parafinowe) czy elektroterapia (prądy TENS), które pomagają łagodzić ból i wspomagać proces regeneracji.
Choć zwyrodnienie stawu skokowego to proces postępujący, a odbudowa już zniszczonej chrząstki jest obecnie niemożliwa, istnieje wiele skutecznych metod spowalniających dalszą degenerację i łagodzących dolegliwości bólowe. Dzięki wdrożeniu kompleksowego leczenia można na długo zachować dobrą sprawność oraz uniknąć przykrych konsekwencji przewlekłych zmian zwyrodnieniowych.
Źródła
EuroMediCare to specjalistyczny szpital z przychodnią, działający od 2002 r. Oferuje nowoczesne metody diagnostyczne i operacyjne, ma cztery sale operacyjne i zapewnia komfortowy pobyt w pokojach z udogodnieniami.
Natalia Mendel
Koordynatorka pacjenta
+48 532 472 150
Pon-pt: 9.00 – 17.00
Informacja i rejestracja:
ortopedia.wroclaw@emc-sa.pl
Adres szpitala:
Centrum Ortopedii Zaawansowanej
ul. Pilczycka 144, 54-144 Wrocław
EuroMediCare to zabiegowy szpital specjalistyczny z przychodnią.
Od 2002 roku zapewnia pacjentom z Wrocławia, Dolnego Śląska i całej Polski nowoczesne, małoinwazyjne metody diagnostyczne i operacyjne.
Dysponuje czterema klimatyzowanymi salami operacyjnymi, endoskopowymi oraz działem diagnostyki obrazowej. Pacjenci szpitala przebywają w 1, 2 lub 3 – osobowych pokojach z łazienkami, TV i dostępem do Internetu.
